Thiếu máu cục bộ đường ruột

Thiếu máu cục bộ đường ruột! Thiếu máu cục bộ đường ruột xảy ra khi máu chảy vào ruột giảm bớt. Đường ruột thiếu máu cục bộ có thể ảnh hưởng ruột non, ruột già (đại tràng) hoặc cả hai. Đường ruột thiếu máu cục bộ là một tình trạng nghiêm trọng có thể dẫn đến tử vong.

Định nghĩa

Thiếu máu cục bộ đường ruột xảy ra khi máu chảy vào ruột giảm bớt. Đường ruột thiếu máu cục bộ có thể ảnh hưởng ruột non, ruột già (đại tràng) hoặc cả hai. Đường ruột thiếu máu cục bộ là một tình trạng nghiêm trọng có thể dẫn đến tử vong.

Đường ruột thiếu máu cục bộ có thể gây đau và gây khó khăn cho đường ruột  để làm công việc. Trong trường hợp nặng, mất lưu lượng máu đến ruột có thể dẫn đến mô ruột bị hư hỏng hay đã chết.

Phương pháp điều trị hiệu quả dành cho thiếu máu cục bộ đường ruột. Các yếu tố quan trọng nhất trong việc đảo ngược thiếu máu cục bộ ruột là nhận ra các triệu chứng sớm và nhận được trợ giúp y tế ngay lập tức.

I. CÁC TRIỆU CHỨNG CỦA THIẾU MÁU CỤC BỘ ĐƯỜNG RUỘT

Các dấu hiệu và triệu chứng của thiếu máu cục bộ đường ruột có thể phát triển đột ngột (thiếu máu cục bộ cấp tính đường ruột) hoặc có thể phát triển dần theo thời gian (mãn tính đường ruột thiếu máu cục bộ).

Các triệu chứng của thiếu máu cục bộ đường ruột cấp tính

Các dấu hiệu và triệu chứng của thiếu máu cục bộ đường ruột cấp tính thường bao gồm:

  • Đau bụng đột ngột có thể từ nhẹ đến nặng.
  • Nhu cầu cấp thiết để đi tiêu.
  • Đau hoặc chướng bụng.
  • Máu trong phân.
  • Buồn nôn, ói mửa .
  • Sốt.

Các triệu chứng của thiếu máu cục bộ đường ruột mãn tính

Các dấu hiệu và triệu chứng của thiếu máu cục bộ đường ruột mãn tính có thể bao gồm:

Đầy bụng hoặc chuột rút, bắt đầu trong vòng 30 phút sau khi ăn và kéo dài 1 - 3 giờ.

Đau bụng mà dần dần xấu đi trong vài tuần hoặc vài tháng.

Sợ ăn vì đau đớn tiếp theo.

Ngoài ý muốn giảm cân.

Tiêu chảy.

Buồn nôn, ói mửa.

Đầy hơi.

Đường ruột mãn tính thiếu máu cục bộ có thể tiến triển thành một cơn bệnh cấp tính. Nếu điều này xảy ra, có thể trải nghiệm đau bụng dữ dội sau tuần hoặc tháng của những cơn đau liên tục sau khi ăn.

Đến gặp bác sĩ khi

Tìm kiếm sự chăm sóc y tế ngay lập tức nếu có bất ngờ đau bụng nặng. Đau đớn làm cho rất khó chịu không thể ngồi yên hoặc tìm một vị trí thoải mái là một cấp cứu y tế.

Nếu có dấu hiệu khác hoặc các triệu chứng lo lắng, làm một cuộc hẹn với bác sĩ.

II. NGUYÊN NHÂN GÂY THIẾU MÁU CỤC BỘ ĐƯỜNG RUỘT

Thiếu máu cục bộ đường ruột xảy ra khi dòng máu qua các động mạch chính cung cấp máu cho ruột chậm lại hoặc dừng lại.

Đường ruột thiếu máu cục bộ có nhiều nguyên nhân tiềm năng, bao gồm tắc nghẽn ở động mạch gây ra bởi một cục máu đông, hoặc thu hẹp của động mạch do sự tích tụ các mảng bám, như cholesterol.

Dù nguyên nhân gây ra, lưu lượng máu giảm đi trong đường tiêu hóa của tế bào với oxy không đủ. Trong điều kiện này, các tế bào trở nên yếu và chết. Nếu thiệt hại trầm trọng, nhiễm trùng và hoại tử có thể là kết quả. Nếu không được điều trị, ruột thiếu máu cục bộ có thể gây tử vong.

Thiếu máu cục bộ đường ruột thường được chia thành nhiều loại:

Đại tràng thiếu máu cục bộ (thiếu máu cục bộ viêm đại tràng)

Các loại phổ biến nhất của thiếu máu cục bộ ruột là đại tràng thiếu máu cục bộ, xảy ra khi máu chảy đến ruột già chậm lại. Nó thường xảy ra ở người lớn tuổi hơn 60, mặc dù nó có thể phát triển ở mọi lứa tuổi.

Các dấu hiệu và triệu chứng của thiếu máu cục bộ ruột bao gồm chảy máu trực tràng và bắt đầu đột ngột co cơ đau nhẹ ở phía bên trái của bụng. Nguyên nhân gây giảm lưu lượng máu đến ruột già không phải luôn luôn rõ ràng, nhưng một số điều kiện có thể làm cho dễ bị thiếu máu cục bộ đại tràng:

Sự tích tụ cholesterol trên các bức thành của một động mạch (xơ vữa động mạch).

Hạ huyết áp thấp nguy hiểm kết hợp với suy tim, phẫu thuật lớn, chấn thương hoặc sốc.

Một cục máu đông trong động mạch cung cấp máu cho đại tràng.

Tắc nghẽn đường ruột gây ra bởi một chứng thoát vị, mô sẹo hoặc khối u.

Phẫu thuật tim, mạch máu, đường ruột hoặc phụ khoa.

Rối loạn y tế khác có ảnh hưởng đến máu, chẳng hạn như viêm mạch máu (viêm mạch), lupus hay bệnh thiếu máu hồng cầu hình liềm.

Một số loại thuốc, đặc biệt là những mạch máu co lại, chẳng hạn như một số thuốc tim mạch và chứng đau nửa đầu, thuốc nội tiết tố chẳng hạn như estrogen.

Sử dụng ma túy methamphetamine.

Những bài tập mạnh, chẳng hạn như chạy đường dài.

Viêm mạc treo thiếu máu cục bộ

Đây là loại thiếu máu cục bộ đường ruột thường ảnh hưởng đến ruột non. Nó khởi phát đột ngột và có thể là do:

Một cục máu đông ra khỏi vị trí từ trái tim và đi qua máu để ngăn chặn một động mạch, thường là cấp trên động mạch mạc treo ruột dẫn đến ruột. Đây là nguyên nhân phổ biến nhất của động mạch mạc treo tràng thiếu máu cục bộ cấp tính và có thể được gây ra bởi suy tim xung huyết, tim đập không đều (loạn nhịp tim) hay tấn công một trái tim.

Sự tắc nghẽn đó phát triển trong một trong các động mạch ruột chính và làm chậm hoặc ngừng chảy máu, thường là kết quả mảng béo (xơ vữa động mạch) xây dựng trên thành của một động mạch. Đây là loại thiếu máu cục bộ bất ngờ có xu hướng xảy ra ở những người bị thiếu máu cục bộ đường ruột mãn tính.

Suy giảm lưu lượng máu dẫn đến huyết áp thấp do sốc, suy tim, thuốc nhất định hoặc suy thận mãn tính. Điều này là phổ biến hơn ở những người có bệnh nghiêm trọng khác và những người có một mức độ xơ vữa động mạch. Có thể nghe loại thiếu máu cục bộ mạc treo ruột cấp tính gọi là thiếu máu cục bộ như nonocclusive, có nghĩa là nó không phải do tắc nghẽn mạch máu.

Mạc treo thiếu máu cục bộ mãn tính

Mạc treo ruột mãn tính thiếu máu cục bộ, cũng gọi là đau thắt đường ruột, các kết quả từ sự tích tụ của mỡ dọc theo thành động mạch (xơ vữa động mạch). Quá trình bệnh thường từ từ và có thể không cần điều trị cho đến khi ít nhất hai trong ba động mạch chính cung cấp máu cho ruột trở nên thu hẹp nghiêm trọng hoặc hoàn toàn bị che khuất. Một biến chứng nguy hiểm tiềm tàng của thiếu máu cục bộ mạc treo ruột mãn tính là sự phát triển của một cục máu đông trong một động mạch bị bệnh, gây đột nhiên bị chặn dòng chảy máu(cấp tính mạc treo tràng thiếu máu cục bộ).

Thiếu máu cục bộ xảy ra khi khi huyết khối tĩnh mạch mạc treo

Một cục máu đông có thể phát triển trong mạch máu thoát ra khỏi ruột. Khi tĩnh mạch bị tắc nghẽn, tràn máu trong ruột, gây sưng và chảy máu. Điều này được gọi là huyết khối tĩnh mạch mạc treo ruột và nó có thể do:

Cấp tính hoặc viêm mãn tính của tuyến tụy  (viêm tụy).

Nhiễm trùng ổ bụng.

Ung thư hệ tiêu hóa.

Bệnh đường ruột như viêm loét đại tràng, bệnh Crohn hoặc viêm túi thừa.

Rối loạn làm cho máu dễ bị đông máu (rối loạn hypercoagulation), chẳng hạn như thiếu protein thừa kế.

Chấn thương bụng.

Mãn kinh liệu pháp hormone.

Yếu tố nguy cơ

Yếu tố có thể làm tăng nguy cơ thiếu máu cục bộ đường ruột bao gồm:

Tích tụ mỡ trong động mạch (xơ vữa động mạch). Nếu đã có các điều kiện khác gây ra do xơ vữa động mạch, chẳng hạn như dòng chảy của máu đến tim chậm lại (bệnh động mạch vành), chân (bệnh mạch máu ngoại biên) hoặc các động mạch phục vụ cho bộ não (bệnh động mạch cảnh), có nguy cơ cao của đường ruột thiếu máu cục bộ. Làm tăng nguy cơ xơ vữa động mạch nếu lớn tuổi hơn 50, nếu hút thuốc, hoặc nếu có huyết áp cao, tiểu đường hoặc cholesterol cao.

Vấn đề huyết áp. Áp lực máu quá cao hoặc quá thấp làm tăng nguy cơ thiếu máu cục bộ đường ruột.

Vấn đề về tim. Nguy cơ thiếu máu cục bộ đường ruột tăng lên nếu có suy tim sung huyết hoặc nhịp đập của tim bất thường.

Thuốc. Một số thuốc có thể làm tăng nguy cơ thiếu máu cục bộ đường ruột, bao gồm cả thuốc tránh thai và thuốc làm mạch máu mở rộng hoặc hợp đồng, chẳng hạn như thuốc dị ứng nhất định và thuốc đau nửa đầu.

Vấn đề đông máu. Bệnh và điều kiện làm tăng nguy cơ đông máu có thể làm tăng nguy cơ thiếu máu cục bộ đường ruột. Ví dụ như thiếu máu hồng cầu hình liềm và hội chứng kháng phospholipid.

Sử dụng ma túy bất hợp pháp. Sử dụng cocaine và methamphetamine có liên quan đến thiếu máu cục bộ đường ruột.

Các biến chứng

Các biến chứng của thiếu máu cục bộ đường ruột có thể bao gồm:

Cái chết của mô ruột. Nếu máu chảy đến ruột hoàn toàn và đột nhiên bị chặn, mô đường ruột có thể chết. Nếu tình trạng này đe dọa tính mạng xảy ra, phẫu thuật là cần thiết để xóa tắc nghẽn và để loại bỏ phần ruột đã chết. Sau khi loại bỏ các mô đường ruột bị hư hại, bác sĩ phẫu thuật có thể kết nối các bộ phận khỏe mạnh của ruột với nhau. Nếu đó là không thể, bác sĩ phẫu thuật có thể cần phải thực hiện một thủ tục gọi là chứa chất thải. Trong phần này, bác sĩ phẫu thuật tạo ra một lỗ trên bụng để kéo một phần của bề mặt đường ruột. Túi sau đó được gắn liền với mở cửa này và chất thải  bị trục xuất vào túi.

Sẹo hoặc thu hẹp trong ruột già. Đôi khi ruột có thể phục hồi từ thiếu máu cục bộ, như là một phần của quá trình chữa bệnh mô cơ thể, các hình thức vết sẹo thu hẹp hoặc khối ruột. Điều này có thể phải phẫu thuật để loại bỏ các phần hư hỏng của đường ruột. Các phần lành mạnh của ruột có thể được kết nối. Hay là một phẫu thuật mở (chứa chất thải) có thể được tạo ra cho phép  trục xuất chất thải thông qua việc mở.

III. XÉT NGHIỆM CHUẨN ĐOÁN THIẾU MÁU CỤC BỘ ĐƯỜNG RUỘT

Nếu bác sĩ nghi ngờ thiếu máu cục bộ đường ruột, có thể trải qua một số xét nghiệm chẩn đoán, dựa trên các dấu hiệu và triệu chứng, bao gồm:

Hình ảnh kiểm tra. Hình ảnh thử nghiệm có thể giúp bác sĩ nhìn thấy cơ quan nội tạng và loại trừ các nguyên nhân khác cho các dấu hiệu và triệu chứng. Hình ảnh có thể bao gồm X - quang, siêu âm, chụp cắt lớp vi tính (CT) quét và chụp cộng hưởng từ (MRI).

Sử dụng một phạm vi để xem bên trong đường tiêu hóa. Kỹ thuật này bao gồm việc chèn một ống, thắp sáng linh hoạt với một máy ảnh trên đầu của nó vào miệng hoặc trực tràng để xem đường tiêu hóa từ bên trong. Máy ảnh này có thể được chèn vào trong miệng (nội soi) để giúp nhìn thấy phần trên của ruột non. Máy ảnh này cũng có thể được chèn vào trong trực tràng để thấy 2 chân cuối cùng của ruột già (sigmoidoscopy) hoặc để xem toàn bộ đại tràng (nội soi).

Sử dụng thuốc nhuộm để theo dõi lưu lượng máu qua động mạch. Trong quá trình chụp động mạch, một ống (catheter) dài mỏng được đưa vào động mạch ở háng hay trong cánh tay và sau đó đi qua các động mạch với động mạch chủ. Tiêm thuốc nhuộm và nó chảy trực tiếp vào động mạch đường ruột . X - quang hình ảnh này sau đó được thực hiện cho thấy các chất nhuộm màu di chuyển qua các động mạch. Nếu có thiếu máu cục bộ đường ruột, những hình ảnh có thể hiển thị một động mạch bị chặn hoặc thu hẹp. Kỹ thuật này cũng cho phép các bác sĩ để điều trị tắc nghẽn ở động mạch bằng cách tiêm thuốc hoặc sử dụng các công cụ đặc biệt để mở rộng động mạch.

Một cách khác để chụp động mạch thực hiện liên quan đến việc tiêm thuốc nhuộm vào mạch máu trên cánh tay, nơi nó có thể đi đến các động mạch cung cấp máu ruột. Hình ảnh này sau đó được đưa về đường ruột  bằng cách sử dụng CT hoặc MRI.

Phẫu thuật thăm dò. Trong một số trường hợp, có thể cần phẫu thuật thăm dò để xác định vị trí và loại bỏ các mô bị hư hỏng. Mở bụng cho phép chẩn đoán và điều trị trong một thủ tục.

V. ĐIỀU TRỊ THIẾU MÁU CỤC BỘ ĐƯỜNG RUỘT

Điều trị thiếu máu cục bộ đường ruột liên quan đến việc khôi phục lại một nguồn cung cấp máu đầy đủ đến đường tiêu hóa. Tùy chọn khác nhau tùy thuộc vào nguyên nhân và mức độ nghiêm trọng của tình trạng.

Đại tràng thiếu máu cục bộ

Nếu được chẩn đoán thiếu máu cục bộ đại tràng, bác sĩ có thể khuyên nên dùng kháng sinh để điều trị hoặc ngăn ngừa nhiễm trùng. Bác sĩ cũng có thể điều trị bất kỳ điều kiện y tế cơ bản, chẳng hạn như suy tim sung huyết hoặc nhịp đập của tim bất thường. Sẽ cần phải ngăn chặn bất cứ loại thuốc teo các mạch máu, chẳng hạn như thuốc đau nửa đầu, thuốc nội tiết tố và một số thuốc tim. Đại tràng thiếu máu cục bộ cũng có thể tự chữa lành.

Nếu ruột  đã bị hư hỏng, có thể cần phải phẫu thuật để loại bỏ các mô chết. Hoặc có thể cần phải phẫu thuật để bỏ qua một sự tắc nghẽn tại một trong các động mạch đường ruột.

Viêm động mạch mạc treo thiếu máu cục bộ

Phẫu thuật có thể là cần thiết để loại bỏ một cục máu đông, để bỏ qua một sự tắc nghẽn động mạch, hoặc để sửa chữa hoặc loại bỏ một phần bị hư hỏng của ruột. Điều trị bao gồm thuốc để ngăn ngừa cục máu đông hình thành, hòa tan cục máu đông hoặc làm giãn mạch máu.

Nếu chụp động mạch được thực hiện để chẩn đoán các vấn đề, nó có thể là có thể đồng thời loại bỏ một cục máu đông hoặc để mở ra một động mạch hẹp - nong mạch. Nong mạch liên quan đến việc sử dụng một khí cầu vào cuối một ống thông để nén và căng mỡ động mạch, làm cho một con đường rộng hơn cho máu lưu thông. Một ống giống như cuộn dây kim loại (stent) cũng có thể được đặt trong động mạch để giữ cho nó mở.

Động mạch mạc treo thiếu máu cục bộ mãn tính

Điều trị phục hồi lưu lượng máu đến ruột. Bác sĩ phẫu thuật có thể bỏ qua các động mạch bị thu hẹp hoặc mở rộng động mạch với điều trị nong mạch hoặc bằng cách đặt stent.

Thiếu máu cục bộ do huyết khối tĩnh mạch mạc treo ruột

Nếu ruột  không có dấu hiệu của tổn thương, sẽ cần phải uống thuốc chống đông máu trong khoảng 3 - 6 tháng. Nếu xét nghiệm cho thấy bị rối loạn đông máu, có thể lấy thuốc chống đông máu cho phần còn lại của cuộc đời. Thuốc chống đông máu giúp ngăn ngừa cục máu đông hình thành. Nếu có dấu hiệu tổn thương đường ruột, có thể cần phải phẫu thuật để loại bỏ các phần bị hư hỏng.

Phòng chống

Có thể giảm nguy cơ thiếu máu cục bộ đường ruột bằng cách giảm nguy cơ xơ vữa động mạch. Ví dụ:

Chọn một chế độ ăn uống đầy đủ các loại trái cây, rau và ngũ cốc. Tăng số lượng trái cây và rau ăn và làm giảm lượng đường, cholesterol và chất béo.

Không hút thuốc. Nếu không hút thuốc, không bắt đầu. Nếu hút thuốc, làm việc với bác sĩ để tìm một chiến lược sẽ giúp dừng lại. Tư vấn, thuốc men và các sản phẩm thay thế nicotine có thể được lựa chọn.

Tập thể dục hầu hết các ngày trong tuần. Tăng số lượng tập thể dục nhận được mỗi ngày. Mục tiêu ít nhất 30 phút của ngày tập thể dục số ngày nhiều nhất trong tuần.

Duy trì một trọng lượng khỏe mạnh. Nếu trọng lượng khỏe mạnh, làm việc để duy trì nó bằng cách thực hiện hầu hết các ngày trong tuần. Nếu cần phải giảm cân, làm việc với bác sĩ để đưa ra một kế hoạch sẽ giúp giảm cân từ từ. Tăng số lượng tập thể dục nhận được mỗi ngày và giảm số lượng calo ăn.

Làm việc với bác sĩ để kiểm soát vấn đề sức khỏe khác. Nếu có huyết áp cao, cholesterol cao, bệnh tiểu đường hoặc bệnh khác làm tăng nguy cơ xơ vữa động mạch, làm việc với bác sĩ để kiểm soát các điều kiện này.

 

Các bệnh trong cùng chuyên mục "Tiêu Hóa"

Bình luận (1)

ichaIcha / Ngày 29-05-2014, 11:48
Your articles are for when it abeotulsly, positively, needs to be understood overnight.
Reply

Bình luận

CamNangBenh rất vui khi bạn đã quyết định để lại comment. Chú ý tất cả comment đều được kiểm duyệt cẩn thận, xin đừng cố gắng spam hoặc quảng cáo. Hãy dùng tên của bạn khi comment, không sử dụng keyword trong ô Name. Xin cảm ơn.

Telex  VNI  Off
Xác nhận bạn không phải spam