Viêm phổi

Viêm phổi là tình trạng viêm ởphổi thương do vi khuẩn, virus, nấm hoặc các tác nhân khác gây ra. Viêm phổi là vấn đềđặc biệt đáng lo ngại đối với người già, người có bệnh mạn tính hoặc bịsuy giảm miễn dịch, nhưngcũng có thểxảy ra ởngười trẻkhỏe. Đây là nguyên nhân hàng đầu gây tửvong cho trẻem trên toàn thếgiới.

I.   DẤU HIỆU VÀ TRIỆU TRỨNG:

Dấu hiệu và triệu chứng của viêm phổi thường rất giống với cảm lạnh và cúm. Đau ngực là triệu chứng hay gặp nhất. Triệu chứng có thể khác nhau tuỳ theo nguyên nhân:

• Viêm phổi do vi khuẩn: triệu chứng thường xảy ra đột ngột, bao gồm rét run, sốt cao, ra mồ hôi, khó thở, đau ngực, ho đờm đặc màu xanh hoặc màu vàng. Viêm phổi do vi khuẩn thường khu trú ở một vùng (thuỳ) phổi và được gọi là viêm phổi thuỳ.

• Virus. Khoảng một nửa số trường hợp viêm phổi là do virus. Bệnh thường bắt đầu với các triệu chứng giống cúm, ho khan, đau đầu, sốt, đau cơ và mệt mỏi. Khi bệnh tiến triển, bệnh nhân có thể có khó thở và ho khạc đờm trong hoặc màu trắng. Người bị viêm phổi virus cũng có nguy cơ bị bội nhiễm vi khuẩn.

• ycoplasma. Viêm phổi do mycoplasma có các triệu chứng giống với viêm phổi do vi khuẩn hoặc virus, tuy nhiên các triệu chứng thường nhẹ và bệnh nhân có thể thậm chí không biết mình bị viêm phổi.

• Nấm. Một số loại nấm có thể gây viêm phổi, mặc dù ít gặp. Một số người có thể có rất ít triệu chứng, nhưng một số người có thể bị viêm phổi cấp và dai dẳng.

• Pneumocystis carinii. Viêm phổi do P. carinii là một bệnh nhiễm trùng cơ hội hay gặp ở người nhiễm HIV/AIDS. Người có hệ miễn dịch suy yếu do ghép tạng, hóa trị liệu hoặc điều trị corticosteroids hay các thuốc ức chế miễn dịch káhc cũng có nguy cơ. Triệu chứng của viêm phổi do Pneumocystis carinii bao gồm ho dai dẳng, sốt và khó thở.

Các dấu hiệu thường gặp:

Các biểu hiện viêm phổi do vi khuẩn thường diễn tiến rất nhanh. Chúng bao gồm:

- Ho. Thường ho ra đờm. Đờm này có thể màu vàng hay xanh hoặc có thể lẫn máu

- Sốt

- Thở nhanh và hơi thở nông

- Rùng mình (có thể chỉ bị 1 lần hoặc lặp lại nhiều lần liên tục)

- Đau ngực và thường cảm thấy tình trạng tệ đi khi ho hay hít vào

- Nhịp tim nhanh

- Cảm thấy rất mệt hoặc yếu

- Buồn nôn hay nôn vọt

- Tiêu chảy

Ở người già, biểu hiện có thể khác hơn. Thường họ ít sốt hoặc có thể ho nhưng không có đờm. Dấu hiệu chính của viêm phổi ở người già là sự thay đổi về mặt nhận thức. Họ thường mê sảng hoặc lẫn lộn. Nếu người già đã có bệnh ở phổi sẵn thì biểu hiện bệnh sẽ nặng hơn.

Nếu viêm phổi do virus thì các triệu chứng tương tự như vi khuẩn nhưng diễn tiến thường chậm hơn và thường không nghiêm trọng hoặc không rõ ràng..

 

II.  NGUYÊN NHÂN MẮC VIÊM PHỔI:

Viêm phổi xảy ra khi các tác nhân gây bệnh vượt qua hàng rào bảo vệ của cơ thể và xâm nhập vào đường hô hấp. Tại đó, bạch cầu sẽ bắt đầu tấn công tác nhân gây bệnh. Sự tích tụ của mầm bệnh, bạchc ầu và ccs protein miễn dịch trong phế nang khiến phế nang bị viêm và tích dịch dẫn đến khó thở và các tiệu chứng điển hình của viêm phổi.

III.  PHƯƠNG PHÁP PHÒNG VÀ ĐIỀU TRỊ:

Việc điều trị thường tuỳ theo mức độ nặng của triệu chứng và loại viêm phổi.

Viêm phổi do vi khuẩn thường được điều trị bằng kháng sinh. Để phòng ngừa hiện tượng kháng thuốc, cần dùng đủ liều kháng sinh kể cả khi bệnh đã thuyên giảm.

Viêm phổi do virus: Kháng sinh không có tác dụng. Bệnh nói chung được điều trị giống như với cúm: nghỉ ngơi và uống nhiều nước.

Viêm phổi do mycoplasma được điều trị bằng kháng sinh. Một số trường hợp bệnh có thể rất nhẹ và không cần điều trị.
Viêm phổi do nấm sẽ được điều trị bằng thuốc chống nấm.

Một số loại thuốc điều trị viêm phổi:

Phải dùng kháng sinh như:penixilin, sunphamit.
Trường hợp nặng: Tiêm penixilin procain: Người lớn tiêm ngày 2 đến 3 lần mỗi lần 400 000 đơn vị. Hay tiêm ampixilin; người lớn ngày tiêm 4 lần, mỗi lần 500 mg. Trẻ nhỏ dùng liều bằng 1/2 đến 1/4 lần người lớn.
Hạ nhiệt và giảm đau: dùng aspirin, axetaminophen,
Cho uống nhiều nước hoặc hít hơi nước nóng.
Nếu không ăn được: cho ăn thức ăn lỏng.
Nếu người ốm thở rít: dùng thuốc hen như teophylin hoặc ephedrin.

Hiện chích ngừa là một cách tốt để phòng bệnh sưng phổi gây do vi trùng Pneumococcus. Theo Viện Cao niên Quốc gia (National Institute of Aging) tại Hoa Kỳ, thuốc vắc- xin sưng phổi Pneumococcus (pneumococcal vaccine) hữu hiệu, tài trợ bởi chương trình Medicare, nhưng tính ra, rất nhiều vị có tuổi hoặc đang mang những bệnh nặng chưa chích ngừa. Chỉ tiêu từ các năm qua, từ năm 2000, Cơquan Y tế Công cộng (Public Health Service) hy vọng trên toàn nước Mỹ số người được chích ngừa phải là trên 60%.

Vi trùng Pneumococcus có nhiều dòng, tuy cùng một giống. Thuốc ngừa sưng phổi Pneumococcus chứa những chất lấy từ 23 dòng vi trùng Pneumococcus khác nhau. Thuốc chích vào người để kích thích cơ thể ta tạo các kháng thể (antibodies) chống lại những dòng vi trùng này.

Đa số người khỏe mạnh chúng ta, 2-3 tuần sau khi chích ngừa, trong người sẽ có kháng thể chống lại hết hay hầu hết các dòng vi trùng này, giúp ta tránh được bệnh sưng phổi gây do chúng (kết quả bảo vệ 85-95%). Người lớn tuổi và nhiều người đang mang một số bệnh kinh niên không tạo được kháng thể tốt như người còn trẻ khỏe, nên sự bảo vệ của thuốc có kém hơn. Trẻ em dưới 2 tuổi cũng thế.

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Tật bệnh (Centers for Disease Control and Prevention) đề nghị các bác sĩ chích ngừa sưng phổi Pneumococcus cho những quí vị thuộc các thành phần sau đây, có thể nguy đến tính mạng nếu bị sưng phổi Pneumococcus:

  • Các vị từ 65 tuổi, dù không có bệnh gì quan trọng.
  • Trẻ em trên 2 tuổi và người lớn dưới 65 đang mang các bệnh kinh niên nhưbệnh tim, bệnh phổi, thận, đái tháo đường , AIDS, ung thư..., hoặc người đang phải dùng những loại thuốc khiến sức kháng cự của cơ thể suy giảm, như thuốc steroid, các thuốc chống ung thư.
  • Người đã cắt lách, hoặc có bệnh lá lách, nên không làm việc bình thường (lá lách là một cơ quan quan trọng trong việc tạo kháng thể).
  • Người đang ở trong viện chăm sóc đặc biệt (thí dụviên dưỡng lão).
  • Người đã được thay ghép cơ quan (organ transplant recipients), chẳng hạn như thay ghép thận.
  • Người bị xơ gan (cirrhosis), hoặc dù chưa, nhưng nghiện rượu nặng.

Trên nguyên tắc, một mũi thuốc ngừa sẽ bảo vệ ta suốt đời, song những vị sau đây nên được chích ngừa lại sau 5 năm, do sự bảo vệ nhạt dần theo thời gian:

  1. không còn lá lách (hoặc lá lách bệnh, không làm việc đàng hoàng);
  2. bệnh thận;
  3. hội chứng thận hư (nephrotic syndrome: thận không giữ được chất đạm, khiến chất đạm cứ thất thoát ra nước tiểu);
  4. thay ghép cơ quan
  5. Bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính (chronic obstructive pulmonary disease) do hút thuốc lá
  6. tuổi trên 65, lần chích trước, nếu có, đã quá 5 năm rồi.

Sau khi chích ngừa, thường ta chỉ hơi đau và đỏ một chút nơi chỗ chích. Có người bị đau, đỏ nhiều hơn, có khi nóng sốt và nhức mỏi các bắp thịt (dưới 1% các trường hợp chích ngừa). Thỉnh thoảng có người bị phản ứng nặng (anaphylaxis), gây tình trạng trụy tim mạch (khoảng 5/1.000.000 người có phản ứng nặng).

 

Các bệnh trong cùng chuyên mục "Hô Hấp"

Bình luận (12)

hoàng thị hồng tranghoàng thị hồng trang / Ngày 18-10-2012, 22:47
e năm nay mới có 20 tuổi,trong 1 lần quá đau e đi khám thì bác sĩ chuẩn đoán e bị viêm phổi,e đã năm điều trị ở viện nữa tháng va thấy bệnh tình đỡ,nhưng bjo thời tiết đã chuyển lạnh,mỗi sáng thức dậy trời lạnh jo e thở thấy đau nhực lm,mắc dù e đã rất cẩn thận giữu ấm cho cơ thể ko?bị lạnh,vs lại tự dựng dạo này e bị đau mũi,trong mũi có máu vón lại thành cục bám trong mũi,mà ko?chảy ra ngoài,vậy cho e hỏi bệnh đau mũi có phải căn nguyên từ bệnh viêm phổi ko?,bệnh viêm phổi có để lại di trứng gì ko?có hay tái phát ko?e phải làm thê nào để bệnh ổn định mà ko?bị tái phát,và bao lâu đi khám lại để biết bệnh ổn định hay chưa?
Reply
namNAm / Ngày 11-11-2012, 0:52
van~ kon thieu chi tiet qua
Reply
võ thị hồng anVõ thị Hồng An / Ngày 24-01-2013, 6:41
toi 41 tuoi bi ngúa ở cổ họng thỉnh thoảng có ho khan, nhưng đoi lúc thấy như hụt hơi khó thở. như vậy tôi có bị viêm phoi hay không.phía sau lưng dưới khớp vai phải có cảm giác đau đi khám bác sĩ chẩn đóan viêm chu vai phải, viem chu vai đó là bệnh gì có nguy hiểm không xin bác sĩ cho biết cám ơn!
Reply
phan thi haphan thi ha / Ngày 08-04-2013, 5:54
toi co nguoi em thuong hay bi ho va cu nghi bi viem abidan nhung nay di kham bac si bao bi benh mo phoi vay benh do co nguy hiem khong?
Reply
nguy?n tu?n kiênnguy?n tu?n kiên / Ngày 23-04-2014, 20:54
E cảm thấy khó thở .người mệt moi.bị tiêu chảy.nhưng ko ho .
Reply
nguy?n tu?n kiênnguy?n tu?n kiên / Ngày 23-04-2014, 20:54
E cảm thấy khó thở .người mệt moi.bị tiêu chảy.nhưng ko ho .
Reply
nguy?n tu?n kiênnguy?n tu?n kiên / Ngày 23-04-2014, 20:54
E cảm thấy khó thở .người mệt moi.bị tiêu chảy.nhưng ko ho .
Reply
nguy?n tu?n kiênnguy?n tu?n kiên / Ngày 23-04-2014, 20:54
E cảm thấy khó thở .người mệt moi.bị tiêu chảy.nhưng ko ho .
Reply
hoang anh chienhoang anh chien / Ngày 17-11-2014, 21:28
Bs cho toi hoi toi cung da mot lan dieu chi phoi do vi rut la va da het dieu chi kiem tra o bv phoi c u ho bao da khoi .ma jo day toi co moi trieu trung la o biet co phai ve phoi o. Lam dom ngen co hay phai khac sang day khac dom co mau do con ngay thi o.mong bac sy cho loi khuyen
Reply
ð?ng qu?c vuongÐ?ng qu?c vuong / Ngày 20-10-2015, 19:9
Hiện tôi đang bị thuỷ đậu trong người rất mệt mỏi.mụn mọc dày đặc khắp người ko muốn ăn . mắt hoa nhiều khi không tự chủ đk ngã vật xuống đất khó thở tức ngực sốt cao vậy theo BS tôi có thể bị mắc thêm bệnh viêm phổi nữa không?
Reply
huyHuy / Ngày 13-03-2017, 12:32
Thua bac si e hie
Reply
phan van quýPhan Van quý / Ngày 04-04-2017, 7:38
Thưa bác sĩ cho e hỏi. E thường khặc ra dom vào mỗi ngày. Db vào buổi sáng. Va thấy dau nhức ở sau hai bên lưng. Va thấy xg kg. Em thấy ăn vẫn dc. Cho em hỏi có phải bệnh phổi k a?
Reply

Bình luận

CamNangBenh rất vui khi bạn đã quyết định để lại comment. Chú ý tất cả comment đều được kiểm duyệt cẩn thận, xin đừng cố gắng spam hoặc quảng cáo. Hãy dùng tên của bạn khi comment, không sử dụng keyword trong ô Name. Xin cảm ơn.

Telex  VNI  Off
Xác nhận bạn không phải spam